✟✯🌷ජේසු බිළිඳුන් දේවමාලිගයේ පුද දුන් මංගල්‍යය 🌷✯ ✟

හතරවන සියවස අවසානයේ එතෙරියා නම් කාන්තාවක් (Egeria, Etheria, හෝ Ætheria යනු බටහිර යුරෝපීය ක්‍රිස්තියානි කාන්තාවක් වන අතර, 381/2-386 දී පමණ ශුද්ධ වූ දේශයට වන්දනා චාරිකාවක් පිළිබඳ සවිස්තර වාර්තාවක කතුවරයා ලෙස පුළුල් ලෙස සැලකේ. එහි ඓතිහාසික තොරතුරු අඩංගු වන්නේ 380 ගණන්වල මුල් භාගයේ ගමන සකස් කර ඇති අතර, එය එවැනි ආකාරයේ මුල්ම ගමන බවට පත් කරයි. නොනැසී පවතීන පසුකාලීන පිටපතක ඛණ්ඩන ආකාරයෙන් ‌ - මාතෘකාවක්, දිනයක් නොමැතිව සටහන් කර ඇත.)ජෙරුසලමට වන්දනා ගමනක් ගියාය. 1887 දී සොයා ගන්නා ලද ඇගේ වාර්තාවෙහි ජෙරුසලෙමේ පූජනීය ජීවිතය පිළිබඳ පෙර නොවූ විරූ විස්තරයක් ලබා දෙයි. ඇය විස්තර කරන සැමරුම් අතර එපිෆනි (ජනවාරි 6), ක්‍රිස්තුස් වහන්සේගේ උපත සැමරීම සහ දින 40 කට පසු - පෙබරවාරි 15 ​​වන දින දේවමාළිගාවේ උන්වහන්සේව පුද දීම වෙනුවෙන් පවත්වනු ලබන මහා පෙරහැරක් පිළීබඳ සඳහන් වේ.

මෙම මංගල්‍යය මරියාවන්ගේ පවිත්‍ර වීමේ වත්පිළීවෙතට වඩා දේවමාළිගාවේ ජේසුස් වහන්සේව පුද දීම පිළිබඳ අවධාරණය කරයි.

පස්වන සහ හයවන සියවස්වල මෙම මංගල්‍යය සැමරීම බටහිර සභාව පුරා ව්‍යප්ත විය. බටහිර සභාව දෙසැම්බර් 25 වෙනිදා ජේසු බිළිඳාණන්ගේ උපත සැමරූ නිසා, මෙම මාංල්‍යය සැමරීම නත්තලෙන් දින 40 කට පසු පෙබරවාරි 2වන දිනට ගෙන යන ලදී.

අටවන ශතවර්ෂයේ ආරම්භයේ දී සර්ජියස් පාප් වහන්සේ මෙම මංගල්‍යය සැමරීමේ දී ඉටිපන්දම් පෙරහැරක් ආරම්භ කරන ලදී; 

මෙම මංගල්‍යය හා බැදුණු සිදුවීම ලූක් සුබාරංචියේ විස්තර කර ඇත (ලූක් 2:22-40). ශුභාරංචියට අනුව, මරියා සහ ජෝසප් ළදරු ජේසුස් වහන්සේගේ උපතින් දින හතළිහකට පසු ජේසු බිළිදාව ජෙරුසලමේ දේවමාළිගාවට ගෙන ගියේ දරු ප්‍රසූතියෙන් පසු මරියාගේ චාරිත්‍රානුකූල පවිත්‍ර කිරීම සම්පූර්ණ කිරීමට සහ ටෝරා (ලෙවී කථාවේ නියම කොට ඇති ආකාරයට) හි සදහන් වන ආකාරයට කුලුඳුල් පුත්‍රයාගේ භාරය සිදු කිරීමට ය. නික්මයාම 13:12-15). ජෝසප් සහ මරියා බැටළු පැටවෙකු ලබා ගැනීමට නොහැකි අය වූ නිසා (ලෙවී කථාව 12:8) කොබෙයියන් යුගලයක් හෝ පරෙවි පැටවුන් දෙදෙනෙක පූජා කළ බව ලූක් සුබාරංංචි කතුවරයා පැහැදිලිවම පවසයි. ලෙවී කථාව 12:1-4 පෙන්නුම් කරන්නේ මෙම චාරිත්‍රය පිරිමි දරුවෙකුගේ උපතින් දින හතළිහකට පසුව සිදු කළ යුතු බවයි. එමනිසා මෙම මංගල්‍යය පැවැත්වීම නත්තල් දිනට පසු දින හතළිහකට පසුව සමරනු ලබයි.

ජේසුතුමන්ව දේවමාළිගාවට ගෙනා විට ඔවුන්ට සිමියොන්ව මුණගැසුණි. "ස්වාමීන්ගේ ක්‍රිස්තුස් වහන්සේ දැකීමට පෙර ඔහු මරණය නොදකින" බවට සිමියොන්ට පොරොන්දු වූ බව ශුභාරංචිය වාර්තා කරයි (ලූක් 2:26). සිමියොන්ගේ ප්‍රශංසා ගීය ලෙස හඳුන්වනු ලබන ප්‍රශංසා ගීය සිමියොන් ළදරු ජේසුතුුුුු දෝතට ගෙන ගායනා කළේය.

“සමිඳුනි, ඔබ පොරොන්දු වූ ලෙස ම දැන් ඔබ දාසයා හට, ශාන්ති සිතින් යාමට ඔබ නිදහස දී ඇත, මන්ද, ගැළවීම මාගේ දෙනෙතින් දිටිමි. එය සකල ජාතීන් අබිමුව කළ ගැළවීම ද

 විජාතීන්ට එළිය දෙන ආලෝකය ද ඔබේ සෙනඟ වන ඉශ්රායෙල්වරුන්ගේ මහිමය ද වේ.”

සිමියොන් පසුව මරියාවන් පිළිබඳ ව ද අනාවැකි කීවේය: “මේ දරුවා ඉශ්රායෙල්හි බොහෝ දෙනෙකුගේ වැටීම හා නැඟීම පිණිසත්, ප්‍රතික්ෂේපයට ලක් වන දේව සලකුණක් වන පිණිසත්, නියම ව සිටී. 35එසේ ය, ඔබේ ම හදවත කඩුවකින් අනිනු ලැබුවාක් මෙ‍න් තුවාළ වනු ඇත. මෙ‍සේ වන්නේ, බොහෝ දෙනෙකුගේ සිත්හි රහස් කල්පනා එළිදරව් වන පිණිස ය”. (ලූක් 2:34-35).

වයෝවෘද්ධ දිවැසිවරියක් වූ අන්නා ද දේවමාළිගාවේ සිටි අතර, සුස් වහන්සේ වෙනුවෙන් දෙවියන් වහන්සේට යාච්ඤා සහ ප්‍රශංසා කළ අතර, ජෙරුසලමේ මිදීම සඳහා ඔහුගේ වැදගත්කම ගැන එහි සිටි සියල්ලන්ටම කතා කළාය (ලූක් 2:36-38).

''ඈ ද ඒ මොහොතේ දී ම අවුත්, දෙවියන් වහන්සේට තුති පුදා, ජෙරුසලමේ විමුක්තිය අපේක්ෂා කළ සියලු දෙනා හට උන් වහන්සේ ගැන කතා කළා ය.''

''දේවමාළිගාවේ ජේසුස් වහන්සේ පුද දුන් මංගල්‍යය'' ''කැන්ඩල්මාස්''  ''මරියාවන්ගේ පවිත්‍ර වීමේ මංගල්‍යය'' ආදී නාමයන්ගෙන් මෙම මංගල්‍යය හඳුන්වනු ලබයි.

 ජේසු බිළිඳුන් දේවමාලිගයේ පුද දුන් මංගල්‍යය කිතුනු සභාවේ පැරණිතම මංගල්‍යයන් අතර දැකිය හැකිය. මෙම මංගල්‍යය සැමරීම සිව්වන සියවසේ පමණ ජෙරුසලමේ ආරම්භ වූ බව කියැවේ. ජෙරුසලමේ සිරිල් († 360), දේවධර්මාචාර්ය ග්‍රෙගරි  († 389), ආදීන් විසින් මෙම මංගල්‍යය පිළිබඳ සදහන් කර ඇත. නයිසා හි ග්‍රෙගරි († 400) සහ ජෝන් ක්‍රිසොස්ටොම් († 407) ඒ් අතර වේ.

සමිඳුන් පුදදුන් මංගල්‍යය හෙවත් කානික්ක මංගල්‍යය ලෙස එය ශ්‍රී ලංකාව තුළ ව්‍යවහාර කරනු ලබයි

කානික්ක යනු දෙවිඳුන් සඳහා පුදන පඬුරු ලෙස හැඳින්වේ. දිව්‍ය පුත්‍රයාණන් වන ජේසු සමිදාණන් උපත ලබා දින හතළිහකට පසු දේව මාලිගාවේ ඔප්පු කළ බව ලුක් සුබාරංචියේ සඳහන් වේ. ( ලූක් 2/22- 38) ජේසුස් වහන්සේ දේව මාලිගාවේ ඔප්පු කරන ලද්දේ මෝසෙස්ගේ ව්‍යවස්ථාව අනුවය. ( නික්මයාම 13/2,12) , ( ලෙවී 12/6-8) මෙම මංගල්‍යය දේවමාතාවන් සිහිපත් කරන අනිවාර්යය අනුස්මරණ මංගල්‍යයක් ලෙස ජන වන්දනා වසර තුළ දක්වා ඇත.